Next Page of Pocket Aviation Previous Page of Pocket Aviation

Ανεμοστρόβιλοι “dust devils”

Έτσι αποκαλούμε την δυναμική κυκλική περιστροφή του αέρα που προκαλείται από την απότομη άνοδο θερμικού. Ο ανεμοστρόβιλος είναι μια ιδιαίτερα ισχυρή κίνηση ασταθούς αέρα. Όσο ισχυρότερη είναι η ηλιακή ακτινοβολία, τόσο ψηλότερα εκτείνεται η δύναμή του .
Ο ανεμοστρόβιλος είναι ορατός, διότι μετακινεί μέσα στον πυρήνα του σκόνη και φύλλα. Ασφαλώς η πτήση κοντά και μέσα σε ανεμοστρόβιλο είναι απαγορευτική για το αλεξίπτωτο πλαγιάς.
Η ένταση του ανεμοστρόβιλου είναι ισχυρότερη στο έδαφος και εξασθενεί με το ύψος. Σε πολύ σπάνιες περιπτώσεις έμπειροι πιλότοι δοκιμάζουν, σε μεγάλο ύψος, να κάνουν χρήση του ανοδικού που προκαλεί η κίνηση του αέρα, μπαίνοντας μέσα στον ανεμοστρόβιλο πάντα με φορά αντίθετη, από την φορά περιστροφής του.
Στις απογειώσεις και ιδιαίτερα σ’ αυτές που βρίσκονται σε κορυφές βουνών, αντιμετωπίζουμε, το καλοκαίρι, το φαινόμενο αυτό, πράγμα το οποίο μπορεί να αποβεί επικίνδυνο εάν συμβεί τη στιγμή της απογείωσής μας. Παρατηρητικότητα χωρίς φόβο και δεν θα υπάρχει κανένα πρόβλημα.

Ξηρά θερμικά “blue thermals”
Τα ξηρά αυτά θερμικά συμπεριφέρονται όπως και τα θερμικά που δημιουργούν νέφη. Συνήθως όμως η ισχύς τους είναι μεσαίας έντασης.
Δεν δημιουργούν νέφη για δύο λόγους:
1) έχουν υπερβολική ξηρότητα και δεν υγροποιείται ο αέρας τους. Ή ακόμη πιθανόν
2) υπάρχει αναστροφή πριν να φτάσουν στο ύψος όπου θα υγροποιούνταν.
Όταν υπάρχουν “μπλε” θερμικά είναι σημαντική η ανίχνευση του εδάφους για τις πιθανές πηγές θερμικών. Οι φίλοι μας τα πουλιά είναι ιδιαίτερα χρήσιμα στον εντοπισμό τους.

Νεφόδρομος
Η έντονη παρουσία θερμικών σε συνδυασμό με ένταση ανέμου δημιουργεί μια “τακτοποίηση” των νεφών με τρόπο τέτοιο, ώστε να λέμε ότι υπάρχει νεφόδρομος, εφ’ όσον οι συνθήκες το επιτρέπουν, δημιουργώντας σειρές από νέφη.
Αντιλαμβανόμαστε βέβαια ότι όταν τα θερμικά είναι σε σειρά, τότε και τα καθοδικά θα είναι ανάλογα “τακτοποιημένα”.
Όταν υπάρχει νεφόδρομος με υψηλή βάση νεφών, υπάρχουν οι άριστες προδιαγραφές για να κάνουμε, προς την κατεύθυνση του ανέμου, “cross country”.

Εναλλακτικές διαδρομές πτήσης.

Πρόγνωση των θερμικών “πρακτική”
Η διαδικασία πρόγνωσης της θερμικής ημέρας που πρόκειται να πραγματοποιηθούν πτήσεις, είναι μία συνήθης διαδικασία στους αγώνες και σε κάθε σοβαρή απόπειρα πτήσης για cross country.
Ο τρόπος που περιγράφουμε αφορά συγκεκριμένα τα ξηρά θερμικά “blue thermals”. Εάν θέλουμε να κάνουμε πρόβλεψη για τη βάση των νεφών που προκαλούνται από θερμικά με αρκετή υγρασία, απαιτείται πολύπλοκη διαδικασία με τεφίγραμμα.
Η απλή αυτή πρόβλεψη θα είναι εφικτή εάν γνωρίζουμε τη θερμοκρασία της ατμόσφαιρας σε διάφορα ύψη, κάτι που μπορούμε να το μάθουμε από την μετεωρολογική υπηρεσία, η οποία κάνει ραδιοβολίσεις, στις ώρες 0.00 και 12.00 GMT.
Προσπαθούμε με απλό τρόπο να κάνουμε ένα διάγραμμα με ύψος και θερμοκρασία. Δεδομένη έχουμε μόνο την αδιαβατική θερμοβαθμίδα (1°C /100μ). Έτσι χαράζουμε μερικές “αδιαβατικές” με διακεκομμένες γραμμές. Γνωρίζουμε ότι η θερμοκρασία κοντά στο έδαφος το πρωί είναι 20°C. Μετράμε συνεχώς την θερμοκρασία κοντά στο έδαφος. Όταν γίνει 23°C σημαδεύουμε στο διάγραμμα μία γραμμή ακολουθώντας την κλίση της αδιαβατικής. Αμέσως διαπιστώνουμε ότι αυτή τέμνει το ύψος στα 250μ. Δηλαδή το ύψος των θερμικών θα φτάσει μέχρι τα 250 μέτρα. Όταν η θερμοκρασία φτάσει τους 24°C τότε θα φτάσουν στα 500 μέτρα. Εάν φτάσει στους 27°C τότε θα φτάσουν στα 1.800 μέτρα. Είναι φανερό ότι με την εξέλιξη της θερμικής ημέρας αυξάνεται το ύψος των θερμικών.
Με τη βοήθεια ενός μικρού μετεωρολογικού σταθμού, γνωρίζουμε τη θερμοκρασία εδάφους (θ.ε.) π.χ. 28° C και το σημείο δρόσου (σ. δ.) “dew point” π.χ. 18° C , υπολογίζουμε τη βάση νεφών χρησιμοποιώντας ένα συντελεστή 125 με τον ακόλουθο πρακτικό τύπο:

Ύψος βάσης νεφών: 125 Χ (28 - 18)=1.250 μέτρα
Δηλαδή: Υ=125 Χ (θ.ε. - σ.δ.) Μετάφραση G.T-DP

Η επιλογή του χρόνου για να απογειωθούμε πρέπει να γίνει όταν προγνώσουμε την ώρα που υπάρχει απότομη μεταβολή του ύψους των θερμικών. Τότε είναι η κατάλληλη στιγμή για να κινηθούμε μαζί τους ψηλά.
Ο τρόπος που περιγράψαμε είναι περισσότερο θέμα παρατήρησης της θερμοκρασίας. Σε αυτό βοηθά η γνώση των θερμοκρασιών που επικρατούσαν στο ίδιο μέρος την προηγούμενη ημέρα.
Συνήθως οι δυνατές συνθήκες είναι το καλοκαίρι από τις 13.00 έως 16.00 μ.μ.. Η εκτίμηση για την καλύτερη ώρα απογείωσης αφορά και την απόσταση την οποία θέλουμε να καλύψουμε. Εάν π.χ. θέλουμε να περάσουμε μια κοιλάδα, πρέπει να το κάνουμε στο τέλος της θερμικής ημέρας, διότι η κοιλάδα θερμαίνεται αργότερα από την πλαγιά του βουνού.

Next Page of Pocket Aviation Previous Page of Pocket Aviation